Trần Xuân An - Chùm thơ 8 bài cuối tập Chiếc cầu Chiến Tranh Lạnh



.
Tập thơ 17 (hoàn chỉnh) + các bài 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29 & 30 (tức là chùm thơ 8 bài của tập thơ thứ 18)

23. bài 23 ~ HOA VONG ƯU, ĐỔI MỚI VÀ ĐỔI MỚI
24. bài 24 ~ NGÀY TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP NĂM NAY
25. bài 25 ~ NGÔI ĐÌNH PHAN HUYÊN
26. bài 26 ~ THƯỚC ĐO CỦA SỬ VÀ VĂN
27. bài 27 ~ MÙA HOA HỒNG BÁO HIẾU
28. bài 28 ~ BIỆN CHỨNG ĐỎ – VÀNG
29. bài 29 ~ HAI CHIẾC CẦU, HAI CHIẾC CÂN
30. bài 30 ~ BÌNH TÂM VỚI THƠ HOÀ GIẢI
.
Đã công bố trên Facebook
.

bài 23
HOA VONG ƯU,
ĐỔI MỚI VÀ ĐỔI MỚI
Trần Xuân An

chiến tranh là biện chứng
hoà bình màu hoa huyên (*)
phủ định của phủ định
quá khứ đào mai nguyên

trổ thêm nhánh Ý Hệ
vươn về thời xa xôi
nhìn chiến tranh cho thật
vẫn trên thân cây tôi

trổ vươn cành Đổi Mới
mọi chân trời xa xôi
năm ngoại xâm thành bạn
tôi trên đất nước tôi

tôi cũng là biện chứng
bình tâm màu hoa huyên
mới để mới hơn nữa
sách viết cành cũ nguyên.

T.X.A.
31-8-2017 (HB17)

(*) Cũng có nơi gọi là hoa hiên. Loại hoa này có màu sắc đặc trưng, tiêu biểu như màu nghệ, màu gạch nung, nhưng tươi sáng (sắc độ trung hoà giữa đỏ nguyên và vàng nguyên).

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1927219937551948

bài 24
NGÀY TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP NĂM NAY
Trần Xuân An

con đường vàng, Mỹ còn đang lợi dụng Pháp
con đường đỏ, Nga và Tàu ngồi trong đầu
chín năm, trước ngày cầu Hiền Lương chia cắt…
Tuyên ngôn Độc lập để dành cho mai sau

hoà giải là thấu hiểu vì sao như vậy
lịch sử hỡi ơi, chất chứa mạch buồn sâu
Luận cương Xô viết? (1) Đồng minh sao có Pháp?
như rắn ngành y, dấu hỏi vợi lòng đau! (2)

Quốc khánh nước mình cứ như Ngày Thầy thuốc
cũng Ngày Nhà thơ, bút nhả mực – dấu than
Tuyên ngôn Độc lập, nếu thật, là hoà giải
hiển hiện sống trong đời, không phải nghĩa trang

Tuyên ngôn Độc lập không phải con đường đỏ
quốc hiệu – con đường vàng, dân chủ quốc gia
cùng quốc kì Tháng Tám đỏ màu cộng sản
Chiến tranh Lạnh lưu vào Quốc khánh nước ta

trật tự lưỡng cực Yalta hình thành trước (3)
hai Khối chia nhau, sẽ chia cắt Việt Nam?
đau vận nước, trách ngoại cường và tự vấn
Tuyên ngôn Độc lập vẫn ngời sáng nghìn năm

dứt nội chiến – chống chéo ngoại cường xâm lược
tôi mười chín tuổi, Ngày Tuyên ngôn đã xa
mừng hoà bình, dù chỉ một bên toàn thắng
viết cho người đã khuất, người chưa sinh ra…

T.X.A.
01-9-2017 (HB17)
.
(1) Luận cương 1930 do TBT. Trần Phú viết, mang đậm chất Xô viết, như phong trào Xô viết Nghệ – Tĩnh 1930-1931.
(2) Biểu trưng Tổ chức Y tế thế giới (WHO: World Health Organization): Rắn nhả nọc độc; thuốc vừa có tác dụng chữa bệnh nhưng cũng là chất độc…
(3) Từ sau ngày 4 – ngày 11 tháng 02-1945, Việt Nam thuộc khu vực bị phân chia, mà khu vực Đông Nam Á này sẽ chịu sự chi phối của Mỹ và Phương Tây (trong đó có thực dân Pháp). Nhưng rồi cũng hình thành theo trật tự lưỡng cực – hai Khối, đứng đầu là Nga và Mỹ.

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1928004364140172

bài 25
NGÔI ĐÌNH PHAN HUYÊN
Trần Xuân An

mười ba tuổi, xa quê đi học
điển huyên đường khiến mắt rưng nhoà (*)
nhớ quán nhà, bên đình phố huyện
tâm con khuây khoả – vong ưu hoa

ngực con thành ngôi đình thờ sống
mẹ sao đành cỏ phía bắc vườn
chiến tranh, đổ nhà, mơ hoá gạch
xây sinh từ của mẹ kính thương

lòng hiếu thuở học trò ngông ngạo
nên bút danh, nghĩa Người Mẹ thôi
con cầm bút, chăm lo, thương chữ
sách không là lũ trẻ mồ côi

tuổi nhỏ, học sách xưa, báo hiếu
xa mẹ, bút danh huyên ấm hồn
nay đình không đạt, đền không đạt
mộ mẹ hương khói trong thơ con.

T.X.A.
02-9-2017 (12-7 Đinh Dậu HB17, mùa báo hiếu)

(*) Theo điển tích xưa, trong văn chương cổ, hoa huyên (hoa hiên, kim châm, vong ưu – quên hết mọi phiền lo), trồng ở phía bắc ngôi nhà, là biểu tượng về Người Mẹ.
     Cụ thể hơn, HUYÊN ĐƯỜNG (đường: 堂): nhà có trồng hoa huyên, thường được rút gọn thành một từ ghép là nhà huyên; HUYÊN ĐÌNH (2 chữ đình: 亭, nhà nhỏ, ngôi đình làng ; 庭, sân trước), thường được dùng với chữ huyên thứ hai: sân có trồng hoa huyên. Cả hai từ đều có nghĩa là người mẹ.
     Tôi cảm thấy xúc động hơn với nghĩa: ngôi đình làng có trồng hoa huyên. Do đó, tôi lấy bút danh là Huyên Đình, Phan Huyên Đình (trong tâm tôi, có ngôi đình thờ sống người mẹ họ Phan).

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1928030010804274

bài 26
THƯỚC ĐO CỦA SỬ VÀ VĂN
Trần Xuân An

đo thực chất nhân vật lịch sử
biết lấy thước gì?
có kẻ cam chịu tiếng tay sai
nhưng cháy bỏng lòng cứu nước
đo nhân cách chăng?
kẻ vì lợi, xa hoa, kẻ vì danh, trong sạch
giết hại người yêu nước chăng?
yêu nước vẫn đối phương chăng
nếu chính kiến khác?
đo tôn giáo, trào lưu tư tưởng, gốc gác?
hậu thuẫn bên ngoài, hậu thuẫn nhân dân?
chỉ biết đo bằng thành quả cuối cùng?
nhưng thành quả cuối cùng chưa đạt?
để đo được
phải gộp lại tất
thước đo hẳn muôn nơi, muôn thuở chung
đặt trong bối cảnh xa, gần, và thế nước

có những nhân vật anh hùng trong sử
khiến đời sau khóc thét
bàn tay nhuốm máu, kinh hoàng
có những tên như thể chân tu
nhưng phản quốc
không giết một ai
nhưng dìm chết dân tộc
bút sử lạnh lùng
cần lời bình chăng?
bút văn chương cảm xúc
cần chăng tỉnh người
đôi khi tự giật tóc?
đạo đức học cho tuổi học trò ngây thơ?
đạo đức học cho người trưởng thành, bản lĩnh?
có đạo đức học riêng về giới làm chính trị?
văn ơi, sử ơi, đừng loạng choạng, hư vô
và nhà chính trị ơi, đừng hòng lừa hậu thế.

T.X.A.
04-9-2017 (HB17)
.
Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1928823670724908

bài 27
MÙA HOA HỒNG BÁO HIẾU
Trần Xuân An

Vu lan mới với bông hồng
đỏ hay trắng vẫn tấm lòng rằm nguyên

nhớ cụ bà thầy Kiền Liên
đau con quý tộc, nẻo thiền tìm đi
oán y bát, hoá sân si
bà mẹ hiền bỗng khác gì quỷ ma

nếu rằm để kể tội bà
thì Vu lan tự xưa xa vắng chùa
thầy Liên cứu mẹ bao mùa
là cứu trăng, ố vì chưa hiểu thiền

nguyệt cầm chịu án đảo huyền
vì thương con, mẹ Kiền Liên chống chùa
chuông chùa rộng tiếng hương đưa
tâm bà trăng sáng dẫu mưa, quên phiền

ơn phúc hậu mẹ ta hiền
mẹ còn, hồng thắm, mẹ thiêng, trong hồng.

T.X.A.
04-9-2017 (14-7 Đinh dậu HB17)

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1929053980701877



bài 28
BIỆN CHỨNG ĐỎ – VÀNG
Trần Xuân An

không phải chiêu hồn bao người lính vàng
các anh bị lịch sử phủ định rồi,
          nhưng chưa ai thôi thở
tôi thấy ở bao người lính đỏ
mỗi người sống một nửa các anh

không phải chiêu hồn nền kinh tế vàng
mọi doanh nhân nhỏ to bị phủ định rồi,
          lại đầy sinh khí
lớn mạnh lên ở bao người diệt vàng như quỷ
tôi thấy không còn đỏ đã úa, mà ửng màu hoa hiên

nói nội chiến đỏ – vàng, chống chéo ngoại xâm
là biện chứng
tôi cố nhìn nhận máu xương oan hận
dù sao cũng qua rồi, thành sức bật mới nước mình

biện chứng đỏ – vàng, phủ định đỏ lẫn vàng
là khẳng định màu hoa hiên, gạch hay nghệ
màu Đổi mới thật ra là thế
cho dù ai kia còn rực đỏ, rực vàng

các anh hai phe, hai miền
vẫn còn nguyên quá khứ, đúng như sự thật
đỏ phủ định vàng,
          đỏ phải phủ định mình thành khác
chỉ thương mấy triệu hương hồn chiến tranh

lịch sử dân tộc không bao giờ có thể quên
trong lịch sử loài người, ý hệ thành bom đạn
30 năm trong 46 năm, Chiến tranh Lạnh
dù sao quả đất xanh cũng chín, ửng màu

tôi chẳng phải nhẫn tâm đâu
khi nói dân tộc ta luận chiến bằng xương máu
biện chứng bằng khổ đau, oan hận,
          thét gào chiến đấu
bởi giờ nói đều vô nghĩa thì chỉ thêm đau!

dù sao quả đất xanh cũng chín, ửng màu
quả cam? quả bưởi? quả nho đen? quả táo đỏ?
thật ra chỉ màu lá cây, màu biển xanh rực rỡ
thấm đậm sắc nắng ngời chính ngọ,
          hoàng hôn, hừng đông

nếu các cặp tình nhân hôn nhau trên mặt trăng
chắc chắn thấy quả đất cũng phản quang sắc nắng
màu hoa hiên, màu gạch, màu nghệ, màu môi thắm
hay quả đất là vầng nguyệt của trăng?

tháng bảy chiêu hồn chi thực thể vàng
các anh đều còn sống trong hiện hành đỏ
thực thể đỏ đâu còn đỏ nữa! Biện chứng đó
đỏ thành màu nghệ, màu gạch, màu hoa hiên

nói vậy nhưng đâu phải thế, ơi ruột thịt hai miền
mấy triệu người chết, trong hôm nay, hồn còn sống
xin chiêu hồn họ,
          là chiêu hồn chúng ta, hồn nòi giống
1945-1991, dựng bia màu gạch nung
          trong mỗi người Việt Nam.

T.X.A.
sáng 06-9-2017
(16-7 Đinh dậu HB17, mùa báo hiếu)

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1929681280639147

bài 29
HAI CHIẾC CẦU, HAI CHIẾC CÂN
Trần Xuân An

có hàng vạn người dựng ven đường lều trại
từ bờ sông này đến giáp ranh tỉnh kia
bồn chồn, xót xa hay quyết rời nơi chôn nhau cắt rốn
họ bạc phơ, lếch thếch, mắt trẻ thơ đầm đìa

họ vào theo phe Đồng Minh có Mỹ
sau khi mừng vui Pháp tàn mộng tái xâm lăng?
họ vào theo Quốc gia Việt Nam triều Nguyễn
chiến đấu hơn sáu năm, giành lại nửa nước vàng?

họ vào theo chân Thiên Chúa
Chúa đã rời nửa nước đỏ từ đây?
họ vào theo chân Đức Phật
bên kia sông, chùa còn hương khói đêm ngày?

sông Bến Hải của Quảng Trị quê hương đó
bây giờ tôi mới tin, còn gánh thêm nỗi đau này
sách cũ lược ghi, di cư bằng đường không, đường biển
thật ra còn đường bộ, ùn tắc bên cầu đắng cay!

sông Bến Hải hỏi ai đánh tan giặc Pháp
gió trả lời, lưỡng cực Yalta,
          Đông Nam Á đỏ đâu
cầu Hiền Lương buồn hai miền chống chéo
bắn chéo hai phía ngoại cường chỗ dựa phía sau

cầu Hiền Lương thành chiếc cân lịch sử
cân ấy lại là cầu Ga qua sông Thạch Hãn trong kia
cân nào cũng gãy,
          Đại lộ Kinh hoàng, thoát vào, đẫm máu
Mỹ cũng cuốn cờ. Người vượt biên theo di tản, xa lìa

sự thật lịch sử rõ ràng thế đó
cầu Hiền Lương, cầu Ga thêm một nét đau
tôi muốn đem bài thơ hai mai vàng, ba đào đỏ (*)
đặt trên hai chiếc cân lịch sử là hai chiếc cầu.

T.X.A.
trước 05:12 chiều 08-9-2017 HB17
.
(*) Xem bài “Sử trong Rằm tháng bảy” trong tập thơ này:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1922507501356525

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1930596427214299

bài 30
BÌNH TÂM VỚI THƠ HOÀ GIẢI
Trần Xuân An

chiến tranh,
          nhiều nỗi đau cùng nỗi đau xương máu
nhưng bên thắng, dịu vơi, bay quá núi cao
bên bại, đào sâu vực sâu té xuống
thôi, hưu lâu rồi, họ rủ nhau,
          ra bình nguyên trà rượu đi nào

rất dân dã, cởi hết áo, đánh trần cho chân thật
mặt phải đây, lộn trái chiến tranh đây
tôi cũng đọc thơ tôi viết về
          bên đỏ thắng nhiều giặc ngoại
cả thơ tôi viết về
          bên vàng chống các ngoại xâm
          từ phía khác,
          trắng tay

các anh cựu đỏ, cựu vàng thất thập
mỗi bên chống bốn ngoại xâm (*),
          tôi chưa cầm súng bao giờ
các anh chừa Mỹ hoặc Nga Xô, tôi chống tất
để hoà giải đỉnh cao, vực sâu…
          Xin bình tâm với thơ.

T.X.A.
trước 22:01 tối 08-9-2017 HB17
.
(*) Xem bài thơ “Thuở ấy, Miền Nam” trong tập thơ này:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.writer/posts/1925986454341963

Đã công bố trên Facebook:
https ://www. facebook. com/tranxuanan.
writer/posts/1930731950534080

Comments